Jezioro Czorsztyńskie - Zbiornik Czorsztyński. Sztuczny zbiornik wodny na rzece Dunajec, powstały przez
zbudowanie w Niedzicy ziemnej zapory wodnej położonej na granicy Pienin Spiskich i Właściwych. Możliwości
retencyjne zbiornika są różnie oceniane. Zlewnia Dunajca w części przed zaporą to ok. 1000 km
kwadratowych, natomiast zlewnia poniżej zapory to aż 4360 km kwadratowych, co oznacza, iż ilość wody
z opadów spływających do Dunajca powyżej zbiornika jest nieznacząca w porównaniu do ilości opadów
spływających do Dunajca poniżej zbiornika. Wpływ zbiornika na falę powodziową w skali dopływów Wisły
jest znikomy. Poczynione symulacje komputerowe według danych z ostatniej powodzi w 1997 roku wskazywały,
iż miejscowości położone powyżej i bezpośrednio poniżej Przełomu Dunajca w Pieninach zbiornik Czorsztyński
bardzo skutecznie chroni przed powodzią, natomiast dla Nowego Sącza i miejscowości położonych niżej jego
skuteczność jest znikoma, w 1997 r. wystąpiłby tylko 5 cm wzrost fali powodziowej na wysokości Nowego
Sącza przy założeniu braku zapory. Na brzegach jeziora znajdują się dwa zamki:
Zamek Czorsztyński i Zamek Niedzica »
Historia budowy zapory wodnej w Niedzicy
1964 r. - Uchwała Komitetu Rady Ministrów Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w
sprawie gospodarki wodnej w dorzeczu Dunajca. 1968 r. - Zatwierdzenie projektu wstępnego ZZW
Czorsztyn-Niedzica i Sromowce Wyżne przez Komisję Planowania przy Radzie Ministrów. 1969 r. - Rozpoczęcie inwestycji. 1970 r. - Podział inwestycji na zadania:
I - zagospodarowanie otoczenia zbiornika i budowa dróg.
II - obiekty podstawowe. Zatwierdzenie ZTE (Założeń Techniczno-Ekonomicznych) zadania I. 1971 r. - Rozpoczęcie realizacji Zadania I. 1974 r. - Zatwierdzenia ZTE zadania II. 1975 r. - Rozpoczęcie realizacji Zadania II. 1986 r. - Decyzja rządowa o rozszerzeniu zadania ZZW
Czorsztyn o budowę oczyszczalni w zlewni Dunajca powyżej przekroju zapory Sromowce Wyżne. 1988 r. - Przełożenie koryta rz. Dunajec przez sztolnie energetyczno-spustowe
dla umożliwienia budowy zapory głównej. 1994 r. - Oddanie do użytku zapory, zbiornika i EW (Elektrowni Wodnej) Sromowce Wyżne. 1995 r. - Zakończenie sypania korpusu zapory i rozpoczęcie robót wykończeniowych
(droga po koronie, zagospodarowanie skarpy odpowietrznej). Napełnienie zbiornika
Czorsztyn-Niedzica do rzędnej 512.00 m n.p.m. zgodnie z decyzją Wydziału Ochrony
środowiska i Zasobów Naturalnych Urzędu Wojewódzkiego w Nowym Sączu dla prowadzenia
rozruchu elektrowni. Przygotowanie czaszy zbiornika Czorsztyn-Niedzica powyżej rzędnej
512,00 do napełnienia. Dokończenie obwałowań ochronnych dla miejscowości Frydman, Dębno
i Kluszkowce wraz z urządzeniami. Zakończenie budowy oczyszczalni ścieków w miejscowościach
leżących wokół zbiornika czorsztyńskiego i w Nowym Targu. Rozpoczęcie zabudowy technicznej
i biologicznej brzegów zbiornika głównego. Rozpoczęcie realizacji zieleni ochronnej i uzupełniającej.
Kontynuacja regulacji dopływów do zbiornika. Zakończenie renowacji Zamku Niedzickiego. Zakończenie
rozbiórki obiektów zabytkowych z przygotowaniem do przeniesienia do muzeum-skansenu. Zakończenie
badań archeologicznych. Prowadzenie rozruchów obiektów. 1996 r. - Zakończenie budowy zapory niedzickiej. Napełnienie zbiornika Czorsztyn-Niedzica
powyżej rzędnej 512,00 m n.p.m. Kontynuacja budowy oczyszczalni ścieków i sieci kanalizacyjnych
w miejscowościach leżących w zlewni zbiornika czorsztyńskiego. Zakończenie zabudowy biologicznej i
technicznej brzegów zbiornika głównego. Kontynuacja realizacji zieleni. Kontynuacja robót regulacyjnych
na dopływach do zbiorników. Budowa skansenu. Zakończenie prac przy utrwaleniu ruin zamku Czorsztyn.
Prowadzenie rozruchów i przygotowanie do eksploatacji obiektów zadania ZZW Czorsztyn. 1997 r. - Zakończenie budowy systemów kanalizacji i oczyszczalni ścieków w miejscowościach
leżących w zlewni zbiornika czorsztyńskiego. Zakończenie robót regulacyjnych.
Zakończenie wykonania zieleni. Przekazanie obiektów do eksploatacji. Prace wykończeniowe i estetyzacyjne.
Zwiedzanie zapory wodnej w Niedzicy, zwiedzanie budynku elektrowni wstrzymane do odwołania, wstęp na
koronę zapory jest bezpłatny. Projekcja filmu o zaporze: 3 zł / os. bilety normalne, 2 zł / os. bilety nulgowe,
80 zł grupa młodzieżowa 25 - 40 os., bilety ulgowe dla młodzieży do 15 lat.
W tzw. "Okrąglaku" przy zaporze jest wystawa archeologiczna. Wyeksponowano m.in. znaleziska
archeologiczne od lat 1996 - 1997 z terenu budowy zapory, od paleolitu poczynając, a także późniejsze -
głównie z kościoła i cmentarzyska w Maniowach.
Rejsy statkiem "Harnaś" po jeziorze Czorsztyńskim, czas rejsu od 40 do 50 minut. Ceny: dorośli 10 zł,
ulgowe (wiek od 3 do 15 lat) 8 zł, rejs nocny po jeziorze (od 1 do 1,5 godz.) 600 zł / grupę 40 osobową.
Rejsy statkiem "Biała Dama" od zamku Niedzica do ruin zamku w Czorsztynie. Ceny w jedną stronę: dorośli 4 zł,
ulgowe 3 zł (od 3 do 16 lat).
Przejazdy gondolą po Jeziorze Czorsztyńskim, jednorazowo do 16 osób. Ceny: grupy 8 zł / os., indywidualnie dorośli
10 zł, ulgowe 8 zł (dzieci do lat 10), przejazd od zamku do zamku (Czorsztyn - Niedzica) 4 zł / os.